Rugpijn is een van de meest voorkomende klachten waarmee mensen naar de huisarts gaan. In veel gevallen lost het vanzelf op, maar soms is er meer aan de hand en wil een arts beter zien wat er in de wervelkolom gebeurt. Een MRI wervelkolom rug onderzoek biedt dan gedetailleerde beelden van de botstructuren, tussenwervelschijven, zenuwen en omliggende weefsels, zonder gebruik te maken van röntgenstraling. In dit artikel lees je wanneer zo’n onderzoek wordt aangevraagd, hoe het verloopt en wat een arts eruit kan afleiden.
Wat is een MRI van de wervelkolom precies?
MRI staat voor Magnetic Resonance Imaging. Het apparaat maakt gebruik van een sterk magnetisch veld en radiogolven om gedetailleerde dwarsdoorsnedes van het lichaam te maken. Bij een MRI van de wervelkolom wordt gekeken naar alle structuren rondom de ruggengraat: de wervels zelf, de tussenwervelschijven (disci), het ruggenmerg, de zenuwwortels en het omliggende zachte weefsel zoals spieren en ligamenten. Dit maakt het onderzoek bijzonder waardevol, omdat zachte structuren op een gewone röntgenfoto nauwelijks zichtbaar zijn. Afhankelijk van je klachten wordt de cervicale wervelkolom (nek), de thoracale wervelkolom (midden-rug) of de lumbale wervelkolom (onderrug) onderzocht, of soms meerdere segmenten tegelijk.
Wanneer verwijst de huisarts je door voor dit onderzoek?
Niet iedere rugpijn vraagt om een MRI. De huisarts beoordeelt eerst of er zogenoemde ‘rode vlaggen’ zijn, dit zijn signalen die kunnen wijzen op een ernstiger onderliggend probleem. Een MRI wervelkolom rug onderzoek wordt vaker overwogen bij klachten die langer dan zes weken aanhouden ondanks behandeling, bij uitstralende pijn naar de benen (zoals bij een hernia), bij krachtverlies of gevoelsstoornissen in de armen of benen, bij vermoeden van een druk op het ruggenmerg of bij pijn na een trauma. Ook bij verdenking op een infectie, tumor of ontstekingsziekte zoals de ziekte van Bechterew kan de arts besluiten tot beeldvorming via MRI. Het is altijd de arts die op basis van jouw klachten en voorgeschiedenis bepaalt of het onderzoek zinvol en noodzakelijk is. Raadpleeg bij twijfel altijd je huisarts, want aan de informatie in dit artikel kunnen geen rechten worden ontleend.
Verschil met een CT-scan of röntgenfoto
Waar een röntgenfoto vooral botstructuren toont en een CT-scan gedetailleerde boterosie of breuklijnen in beeld brengt, heeft een MRI als groot voordeel dat ook zachte structuren goed zichtbaar worden. Denk aan tussenwervelschijven, peesweefsels en zenuwstructuren. Bovendien maakt een MRI geen gebruik van ioniserende straling, wat het veiliger maakt voor herhaald gebruik. Voor sommige specifieke situaties, zoals botbreuken of kalkaanslag, kan een CT echter alsnog de voorkeur hebben.
Wat wordt er gevonden bij een MRI van de rug?
De uitkomsten van een MRI wervelkolom rug onderzoek lopen sterk uiteen. Veelvoorkomende bevindingen zijn een hernia nuclei pulposi (een uitpuilende tussenwervelschijf die op een zenuw drukt), degeneratieve veranderingen van de wervels en schijven (slijtage die bij iedereen op een bepaalde leeftijd optreedt), spinale stenose (vernauwing van het ruggenmergkanaal), spondylolisthesis (verschuiving van een wervel ten opzichte van de andere), of ontstekingen. Het is belangrijk te weten dat niet elke afwijking die op een MRI zichtbaar is, ook direct klachten veroorzaakt. Zo heeft een aanzienlijk deel van de mensen zonder rugpijn toch zichtbare slijtage of een lichte hernia op een scan. De arts interpreteert de beelden altijd in samenhang met jouw klachten en lichamelijk onderzoek.
Wat zie je niet op een MRI?
Een MRI is een krachtig hulpmiddel, maar geen allesomvattend antwoord. Functionele klachten, spierspanning of pijn die voortkomt uit bewegingspatronen zijn vaak niet direct zichtbaar op de beelden. Daarom blijft een goede anamnese en lichamelijk onderzoek door een arts onmisbaar, ook als er een scan gemaakt wordt.
Hoe verloopt het onderzoek in de praktijk?
Je ligt tijdens het onderzoek stil in een tunnelvormig apparaat. De duur varieert van ongeveer twintig tot vijfenveertig minuten, afhankelijk van het te onderzoeken gebied. Het apparaat maakt geluid, maar het onderzoek is niet pijnlijk. Mensen met claustrofobie kunnen dit soms als belastend ervaren; bespreek dit van tevoren met de radiologieafdeling. Metalen implantaten, pacemakers of andere elektronische hulpmiddelen kunnen een contra-indicatie vormen. In sommige gevallen wordt een contrastmiddel via een infuus toegediend om bepaalde structuren beter in beeld te brengen. Net zoals bij een MRI schouder: wat wordt er onderzocht en wanneer stuur de huisarts je door? geldt ook bij de wervelkolom dat de radioloog een verslag opstelt dat jouw behandelend arts bespreekt.
Wat gebeurt er na het onderzoek?
Na de scan beoordeelt een radioloog de beelden en stuurt een schriftelijk verslag naar de verwijzend arts. Je bespreekt de uitslag samen met je huisarts of specialist, die op basis daarvan bepaalt of verdere behandeling nodig is. Dat kan variëren van fysiotherapie en pijnstilling tot gerichte injecties of, in zeldzamere gevallen, een operatie. Hoe je omgaat met je levensstijl speelt daarbij ook een grote rol. Op de Lifestyle pagina van DocVadis vind je meer informatie over thema’s die bijdragen aan een gezonde rug en een actief leven.
Veelgestelde vragen
Is een MRI van de wervelkolom gevaarlijk?
Een MRI wervelkolom rug onderzoek maakt geen gebruik van ioniserende straling en wordt over het algemeen als veilig beschouwd. Wel zijn er contra-indicaties, zoals bepaalde metalen implantaten of elektronische apparaten in het lichaam. Bespreek dit altijd vooraf met de arts of de radiologieafdeling.
Hoe lang duurt het voordat ik de uitslag heb?
Dit verschilt per ziekenhuis of diagnostisch centrum. Doorgaans ontvangt de verwijzend arts het verslag van de radioloog binnen enkele werkdagen. Daarna plan je een afspraak in om de bevindingen te bespreken. In spoedsituaties kan dit sneller gaan.
Vergoedt de zorgverzekering een MRI van de rug?
In Nederland wordt een MRI wervelkolom rug onderzoek in de meeste gevallen vergoed vanuit de basisverzekering, mits er een medische indicatie is en een arts je heeft doorverwezen. Het onderzoek valt dan onder het eigen risico. Controleer altijd de voorwaarden van jouw eigen verzekeraar voor de zekerheid.
Heb je aanhoudende rugklachten of twijfel je of een MRI voor jou zinvol is? Bespreek dit altijd met je huisarts. Aan de informatie in dit artikel kunnen geen rechten worden ontleend en het vervangt geen medisch advies.
